نخستین اخطار محیط زیستی به حسن روحانی!

    قرار است متجاوز از 400 هزار تن سم … ببخشید! کود شیمیایی به سرزمین ایران تزریق شود تا بلکه غذای بیشتری برای خوردن بدست آید. خبر خوشی که رییس جمهور در دیدارش با نخبگان ارایه کرد و در این یادداشت خواهم گفت که چه کسانی حسن روحانی را گمراه کرده و شوکرانی شیرین را به جای واقعیتی تلخ اما مفید به مرد شماره یک کابینه تدبیر و امید تحمیل کرده‌اند.

پایان دهیم تزریق سم و کود شیمیایی را بر پیکر طبیعت وطن

    یکی از دلایل مرگ کبک‌ها و برخی دیگر از پرندگان زیبا و در معرض خطر در ایران و جهان، مصرف کود شیمیایی در مزارع کشاورزی است! باورتان می‌شود؟ حقیقت آن است که آن پرندگان بی‌نوا، گاه دانه‌های سفید و گرانولی کود شیمیایی را به جای غذا می‌بلعند و مرگی تلخ و دردآور را تجربه می‌کنند. درواقع آنگونه که زهرا نجاتی مقدم و خدیجه بوذرجمهری در پژوهش‌های خویش تحت عنوان: بررسی اثر نهاده‌های شیمیایی کشاورزی بر محیط زیست در همایش کشوری کشاورزی، تولید ملی با محوریت آمایش سرزمین در اسفندماه 1391 ارایه کردند، علاوه بر پرندگان دانه‌خوار که نخستین قربانیان این گرانول‌های شیمیایی هستند، دیگر آحاد زنجیره غذایی از جمله پرندگان گوشتخوار تا دیگر جانداران پستاندار از این سیکل معیوب و مسموم آسیبی جدی خواهند دید.  اما کاش تلخی ماجرا در همین حد متوقف می‌شد! چرا که در این یادداشت، می‌خواهم برایتان از ابعاد ویرانگر دیگری از مصرف بی‌رویه سم و کود شیمیایی در وطن بگویم که مرگ غم‌انگیز کبک‌ها در برابرش دیده هم نمی‌شود!

    ماجرا از آخرین روز تابستان 1392 شروع شد، زمانی که محمد طالبی در مقام مدیر عامل بانک کشاورزی با چهره‌ای خندان در میان خبرنگاران ظاهر شد و در پاسخ به اینکه برای سال زراعی جدید (93-1392) چه خبر خوشی برای کشاورزان دارید؟ گفت: بنا به برنامه‌ای که وزارت جهاد کشاورزی اعلام کرده است، 3500 میلیارد تومان تسهیلات برای سرمایه‌ی در گردش کشاورزان اختصاص یافته است که بخشی از آن برای خرید 400 هزار تن کود شیمیایی از واحدهای پتروشیمی اختصاص یافته است . متعاقب این سخن، حسن روحانی در هفتمین همایش ملّی نخبگان گفت: تنها دولتي هستيم که در طول 50 روز بيش از 700 ميليارد تومان اعتبار براي ماشين‌آلات کشاورزي در اختيار کارآفرينان کشاورزي قرار داديم و در اين مدت بيش از 400 ميليارد تومان اعتبار براي خريد کود در فصل پاييز اختصاص داديم.

    با کنار هم نهادن این دو سخن، در می‌یابیم که وزارت جهاد کشاورزی به عنوان متولّی مدیریت تولید غذا و حفظ پایداری بوم‌شناختی (اکولوژیکی) کشور، برای خرید 400 هزار تن کود شیمیایی چراغ سبز لازم را صادر کرده است؛ خرید هنگفتی به ارزش حدود یک سوّم بودجه سالانه‌ی کل وزارت جهاد کشاورزی!

    این در شرایطی است که تقریباً همه‌ی فعالان محیط زیست و متخصصان منابع طبیعی در ایران و جهان خواستار کاهش مصرف کود شیمیایی در مزارع کشاورزی و رساندن آن به صفر هستند؛ اقدامی که به عنوان یکی از مؤلفه‌های حفظ کیفیت مواد غذایی و سلامت شهروندان از آن یاد می‌شود و از همین رو، در برنامه‌های پنج ساله چهارم و پنجم (ماده 143) به صراحت از کاهش مصرف کودهای شیمیایی و جایگزینی آن با کودهای آلی و زیستی به عنوان یک تکلیف حکومتی یاد شده است. افزون بر آن، همه می‌دانند که مهم‌ترین محدودیت خاک در اراضی کشور ما که 89.7 درصد از مساحت آن در قلمرو سرزمین‌های خشک جای گرفته است، کمبود مواد آلی است؛ کمبودی که با دوپینگ مواد شیمیایی و گسترش استفاده بی رویه از کودهای نیتراته و فسفاته نه تنها برطرف نخواهد شد، بلکه به مرور سبب اُفت شتابناک‌تر کیفیت خاک‌های زراعی و فاریاب را موجب می‌شود. خطرناک‌تر آن که مصرف کودهای شیمیایی آشکارا امنیت غذایی شهروندان را به مخاطره می‌اندازد، چرا که اینک ثابت شده در برخی محصولات کشاورزی پرمصرف چون سیب زمینی، پیاز ، خیار و سبزیجات برگی مانند کاهو و اسفناج، میزان بقایای غیرمجاز تجمعی، بیش از حد استاندارد ملی وجود دارد (بر پایه‌ی گفتگوی نگارنده با دکتر غلامرضا میرکی، مدیر کل اسبق دفتر محیط زیست و توسعه پایدار وزارت جهاد کشاورزی)؛ رخدادی که طی چند دهه‌ی گذشته هزینه‌های سنگینی را به بخش سلامت کشور تحمیل کرده است .

    از همین رو بود که دو وزارت جهاد کشاورزی و بهداشت درمان و آموزش پزشکی به استناد مواد 35 قانون برنامه پنجم توسعه کشور و قوانین موضوعی دیگر مانند ماده 29 قانون افزایش بهره‌وری کشاورزی مکلف شده‌اند هر چه سریع‌تر برای رسیدن به محصولی سالم و باکیفیت، کودهای آلی را جایگزین کود شیمیایی کنند.

    با این وجود، در حالی که اغلب تولیدکنندگان کودهای زیستی همچون کرم پوسال (ورمی کمپوست) با دشواری‌های شدید مالی روبرو شده و خریداری برای محصولات خود ندارند، انتشار چنین خبرها و تصمیم‌های غیرکارشناسی و طبیعت‌ستیزانه‌ای آشکارا با آموزه‌های مورد انتظار از دولت تدبیر و امید ناسازه‌هایی حیرت‌انگیز را رخ می‌نماید. آن هم در وضعیتی که همه می‌دانند هم اینک میزان مصرف کودهای شیمیایی در ایران حتی از میانگین مصرف جهانی آن، یعنی 110 کیلوگرم در هکتار هم بیشتر است و به 116 کیلوگرم در هکتار بالغ می‌شود.

    یادمان باشد:

    هم‌اکنون ایران عزیز ما پذیرای سالی 3 میلیون تن کود شیمیایی و 17 هزارتن انواع سموم دفع آفات است . روندی که پیش‌بینی شده ممکن است با ادامه‌ی فعالیت مافیای پرقدرت عرضه کنندگان کود شیمیایی به بازار به 5.7 میلیون تن تا سال 1397 افزایش یابد .

    یادمان باشد:

    بر اساس مطالعات صورت پذیرفته سالانه 170 میلیون تن پسماند کشاورزی و 19 میلیون تن پسماند عادی در کشور تولید می‌شود که عمده این مقادیر قابلیت بازگشت به طبیعت به شکل کمپوست و کرم پوسال را دارند. اما به جای تشویق سرمایه‌گذاری در این حوزه، متاسفانه تصمیم‌گیران راه حل مقطعی و کوتاه مدت دوپینگ شیمیایی را برمی‌گزینند که تیر خلاصی است بر تأمین امنیت غذایی کشور از بُعد سلامت غذا.

    و دست آخر آن که یادمان باشد:

   حتی هم‌اکنون هم اغلب 125 رودخانه دایمی ایران از آبی بی کیفیت و آلوده رنج می‌برند و اراضی بیشتری به دلیل تحمل حجم بزرگ‌تری از سم و کود، توان تولیدی خود را از دست می‌دهند.

    در چنین شرایطی، آیا سزاوار است که به دست خود تهدیدی اینگونه مرگبار بر سلامت محیط زیست خویش تحمیل کنیم؟

    چنین است که نخستین اخطار محیط زیستی به رییس دولت یازدهم، وزیر جهاد کشاورزی‌اش و مشاورینی که در این زمینه نقشه‌ی راهی اشتباه را نورپردازی کرده‌اند، داده می‌شود و انتظار می‌رود تا سازمان حفاظت محیط زیست بر اساس وظایف نظارتی و حاکمیتی خود به صورت جدی وارد ماجرا شده و اجازه ندهد تا همه چیز قربانی افزایش حجم تولید مواد غذایی‌ای شود که نه فقط شهروندان ایرانی را از فقر غذایی نجات نمی‌دهد، بلکه با تشدید فقر خاک، آلودگی منابع آب و افت شاخص سلامتی مصرف‌کنندگان، دورنمایی نگران‌کننده‌تر را برای زیستن آیندگان در این سرزمین به تصویر می‌کشد.

 

موافق(0)مخالف(0)

۱۱ Comments

  1. دهقان

    کشاورزان این مرز و بوم معمولا از عقلایی ترین روشها جهت کشت و کار خود استفاده میکنند. با توجه به تکنولوژی در دسترس کشاورز ایران امکان تغذیه صرفا نصف جمعیت کشور وجود دارد. الان هم کشاورز جهت تهیه کود و سم خود دچار مشکل است اگر مراکز تصمیم گیری ایده های شما را اجرایی کنند کشاورز ایرانی دیگر وجود خارجی نخواهد داشت.

    موافق(0)مخالف(0)
  2. کدام به نظر شما در اولویت است جناب دهقان عزیز؟ این که ما مردمی سالم و تندرست در این کشور داشته باشیم، یا کشاورزانی که به دلیل عدم استفاده از کود و سموم کشاورزی، ممکن است بخشی از درآمدهای کوتاه مدت شان کاهش یابد؟

    موافق(0)مخالف(0)
  3. مه لقا کاشفی

    با سلام
    اخیرا در 500 شهر بزرگ جهان راهپیمائی علیه شرکتهای تولید کننده کود و سم شیمیائی به راه افتاد .شرکتهائی که قادرند با لابی گری کشاورزان و دولتها را برای خرید هر چه بیشتر اینگونه محصولات مرگ اور متقاعد کنند.
    وزیر محترم جهاد هم به جای هزینه سرسام اور برای اولین بار سراغ کشاورزان بروند و انها را با روشهای سازگار با محیط زیست واقلیم کشور اشنا کنند و از واردات محصولات غذائی بی کیفیت هم بپرهیزند.یک روز به بهانه خود کفائی گندم منابع اب را از بین بردند و نوبت خاک که با مصرف کود شیمیائی نابود می شود هرگز به پایان نمی رسد.

    موافق(0)مخالف(0)
  4. درود بر شما خانم کاشفی عزیز. آیا دقیقاً می دانید که این راهپیمایی ها در چه تاریخی انجام شده است؟

    موافق(0)مخالف(0)
  5. مه لقا کاشفی

    با سلام مجدد
    این را هپیمائی روز شنبه 12 اکتبر برابر 20 مهر ماه برگزار شد و از تمام مردم جهان خواسته شده بود در شهرهای خود چنین راهپیمائی برگزار کنند. ضمنا لازم است بدانیم هر یک از ما روزانه یک قاشق سم می خوریم .اگر سموم تنفسی را هم به ان اضافه کنیم معلوم می شود که چرا اینقدر بیمار هستیم.

    موافق(0)مخالف(0)
  6. سپاسگزارم خانم کاشفی عزیز ...

    موافق(0)مخالف(0)
  7. بهار

    با سلام
    این خبر متاثر کننده برای من جالب هم بود. به خاطر دارم که اوایل سال خبری از قول یکی از مسئولین خواندم مبنی بر این که ایران در زمینه محدودیت و حذف سموم پرخطر از دنیا جلوتر است!! و تا 10 سال آینده شاهد کاهش 50 درصدی مصرف سموم شیمیایی خواهیم بود!!!!!!!!

    موافق(0)مخالف(0)
  8. زنده باشید آقای درویش عزیز
    سپاس که می نویسید

    موافق(0)مخالف(0)
  9. ali

    با نظرات موافقم. علاوه بر آن باید اضافه کنم که کامپوست (کود) تولید شده از آشغال تر یکی از موارد آلودگی است این طرح در چند سال اخیر در کشور بطور وسیع اجرا می شود

    موافق(0)مخالف(0)
  10. ali

    کمچوست، کود از آشغال تر دارای آلاینده ها از جمله مواد سنگین و باتری است

    موافق(0)مخالف(0)
  11. درویش عزیز کودوسم سر جاش شاید همه آن را لمس کنند اما در خفا کارهایی میشود که اثر تخریبی آن نابودی بیشتر گونه های نادر قزل آلای رنگین کمان و جنگلهای دست کاشت زربین و سوزنی برگ 50 ساله و پوشش گیاهی منطقه کجور نوشهر را مانند باغ اکولوژی نوشهر نشانه گرفته اند .بگذریم از گل ولای ناشی از شستن خاک جهت گرفتن ماسه که تمامی ان از طریق رود چالوس وارد دریا ی ما میشود . منابع طبیعی با اجاره این منطق زیست بوم به افراد با اشتهای سود جو در هاشبه رودخانه دشت نظیر 10 هکتار از اراضی جنگلهای دست کاشت سوزنی برگ را در این منطقه حفاظت شده البرز مرکزی به سازمان شهرداریها داده و آنها هم به افراد واگذار کردهاند تا هرچه میتوانند سیلی بی رحمی را بر این طبیعت بی زبان بزنند . ما هر روز شاهد ریزش صد ها متر از این منطقه و تبدیل ان به پول در جیب سوداگران هستیم . بازدید در غروب جنگ طبیعت با این سوداگران را بخوبی نشان میدهد . دریابید .( نامو نشان محفوظ باشد)

    موافق(0)مخالف(0)
  12. a.m

    http://www.polimali.com/view-16469-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86%20%D9%85%D8%AD%DB%8C%D8%B7%20%D8%B2%DB%8C%D8%B3%D8%AA%20%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE%20%D9%86%D8%AF%D9%87%D8%AF%D8%8C%20%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%87%20%D8%A8%D9%87%D8%B1%D9%87%20%D8%A8%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C%20%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%20%D9%85%DB%8C%20%D8%B4%D9%88%D8%AF.html
    تخریب محیط زیست تدبیر وامید نیست.درباره این مصوبه چرا فعالان محیط زیست سکوت کرده اند .سازمان چرا موافقت کرد

    موافق(0)مخالف(0)
  13. 3am

    http://www.polimali.com/view-16469-%D8%B3%D8%A7%D8%B2%D9%85%D8%A7%D9%86%20%D9%85%D8%AD%DB%8C%D8%B7%20%D8%B2%DB%8C%D8%B3%D8%AA%20%D9%BE%D8%A7%D8%B3%D8%AE%20%D9%86%D8%AF%D9%87%D8%AF%D8%8C%20%D9%BE%D8%B1%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%87%20%D8%A8%D9%87%D8%B1%D9%87%20%D8%A8%D8%B1%D8%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C%20%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D8%B1%20%D9%85%DB%8C%20%D8%B4%D9%88%D8%AF.html
    تخریب محیط زیست تدبیر وامید نیست.درباره این مصوبه چرا فعالان محیط زیست سکوت کرده اند .سازمان چرا موافقت کرد

    موافق(0)مخالف(0)

دیدگاه خود را بیان کنید