آیا دماوند راه کلیمانجارو را می‌رود؟!

نود و نهمین گردهمایی علمی مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور، دیروز در ایستگاه تحقیقاتی هومند آبسرد دماوند به پایان رسید؛ همایشی که به بهانه‌ی کار مشترکی برپاشده بود که هدفش تعیین علوفه‌ی قابل برداشت در مراتع کشور است. امّا آنچه که برای حاضرین در همایش تأمل‌برانگیز می‌نمود، گراف‌ها و نمودارهایی بود که توسط دکتر محمّدحسین لباسچی، رییس ایستگاه ارایه شده و در آنها آشکارا نشان داده می‌شد که بر بنیاد ستاده‌های حاصل از داده‌های 33 ساله‌ی ایستگاه هواشناسی مستقر در محل، میانگین حرارتی سالانه‌ی دمای هومند آبسرد، بیش از 6/2 درجه سالنتیگراد افزایش یافته و از 2/9 درجه در سال 1352به 8/11 درجه سانتی‌گراد در سال 1385 رسیده است.

شناسه‌ای هشداردهنده که می‌تواند مهر تأیید دیگری بر پندارینه‌ی جهان‌گرمایی باشد. به سخنی دیگر، همان گونه که ال گور در «یک حقیقت ناخوشایند» نشان داد که چگونه در طول یک مقطع کوتاه 30 ساله، برف‌ها و یخچال‌های بلندترین چکاد آفریقا (کلیمانجارو) آب شده است، به نظر می‌رسد این تجربه‌ی ناخوشایند و غم‌بار می‌تواند برای چکاد مخروطی شکل، متقارن، زیبا و همیشه سپیدپوش دماوند هم تکرار شود و روزی را ببینیم که این نماد استواری و اسطوره‌ای ایران زمین، این قله‌ی سپید پای دربند – بدون برف ماند …

دکتر لباسچی این را هم اضافه کرد که هم‌اکنون حتا از ژرفای 164 متری هم نمی‌توانیم آب برداشت کنیم؛ در حالی که تا دو دهه‌ی پیش، عمق دسترسی به سطح سفره‌ی آب در ایستگاه هومند در حد 130 متر بود! همچنین بررسی‌های 44 ساله‌ی آمار بارندگی ایستگاه نشان می‌دهد که هر چند قدر مطلق میانگین بارندگی ایستگاه اندکی افزایش هم یافته، اما سهم بارندگی فصل بهار – که بسیار حایز اهمیت است – در طول 44 سال گذشته مرتباً کاهش یافته است.

درحاشیه:
– آقای دکتر فرود شریفی، رییس جدید سازمان جنگل‌ها، مرتع و آبخیزداری کشور، خطاب به حاضرین در نشست، هشدار داد: باید از تجربه‌ی انحلال سازمان پرقدرت «مدیریت و برنامه‌ریزی کشور» عبرت گرفته و بدانیم که این دولت با هیچ ارگان و نهادی شوخی نداشته و اگر تشخیص دهد که حرکت توسعه در نهاد مزبور، به کندی چرخ‌های توسعه دولت منجر شده، آن نهاد را نیز حذف خواهد کرد. بنابراین، باید قدر این فرصت باقیمانده را بدانیم و تشکیلات منابع طبیعی کشور نشان دهد که کماکان استحقاق ماندن در بدنه‌ی دولت را به عنوان یک نهاد مفید و مولد دارد.

– آقای مهندس بهرامی، رییس شورای عالی جنگل، مرتع و آبخیزداری کشور نیز در گفتگو با نگارنده، ضمن محکوم کردن اقدام شرکت ملی گاز در تخریب پارک ملی خجیر، این را هم اضافه کرد که سازمان متبوع وی مراتب ناخشنودی عمیق خویش را از انتشار خبر کذبی در خبرگزاری مهر – که نشان می‌داد ظاهراً سازمان با این تخریب و عبور لوله از دل پارک خجیر موافقت دارد – اعلام داشته و از طریق معاونت حقوقی خویش پیگیر ماجرا خواهد بود. او حتا این را هم اضافه کرد که عملکرد سازمان حفاظت محیط زیست در حراست از حریم پارک می‌توانسته خیلی بهتر و ثمربخش‌تر از این باشد و نشان دادند که آنها امانت‌داران خوبی برای امانتی که از طریق سازمان جنگل‌ها به آنها سپرده شده است، نیستند.

در همین ارتباط
– موج گرمای شدید جنوب اروپا را فرا گرفته و موجب کشته شدن بیش از سی نفر شده و خسارات اقتصادی زیادی به بار آورده است. بخش بزرگی از محصولات مزارع در صربستان نیز پیش از درو از بین رفته‌اند. گرمای غیرعادی هوا همچنین باعث بروز آتش سوزی‌های گسترده در جنوب اروپا شده است.در همین حال بخش‌هایی از شمال اروپا با بارش مداوم و شدید باران روبرو بوده که موجب جاری شدن سیل و آب گرفتگی های گسترده در برخی مناطق شده است. آیا باز هم جهان‌گرمایی را شوخی می‌پندارید؟!
– سیل انگلیس به آکسفورد رسید!
– من بایست بلند شوم!

پیوست
– گزارش تصویری از قلع و قمع درختان شهر به دست شهرداری تهران – عباس محمدی
– سدها، عامل بزرگ آلودگی و انتشار گاز متان – نیوشا عبقری
– وزارت نیرو چند سد زیان‌آور دیگر خواهد ساخت؟
– کاهش تعداد وحوش در منطقه بختگان از 14 هزار رأس به کمتر از 5000 رأس آن هم در عرض 3 سال گذشته! نرگس روحانی سراجی
– سلوک یا شمار جمعیت! کدام خطرناک‌تر است؟