مهار بیابان‌زایی

تبریک می گویم: بیابان زایی به قلب سبلان هم رسید!!

بیش از دو سال پیش که به انتشار مقاله نشنال جیوگرافیک در باره‌ی فرونشست نیم متری زمین در ایران در طول سال های 1971 الی 2001 اشاره کردم؛ باید چشم انتظار چنین روزی را می‌کشیدیم! نمی‌کشیدیم؟ این که اینک در دشت 90 هزار هکتاری اردبیل آثار مشهود فرونشست زمین به دلیل مصرف بی‌رویه از سفره‌های آب زیرزمینی آشکار شده است؛ رخدادی که از آن با عنوان واپسین مرحله در فرآیند بیابان‌زایی یاد می‌کنند و در صورت وقوع، خسارت‌های وارده بر توان بوم‌شناختی سرزمین دیگر جبران‌پذیر نخواهد بود.
این در حالی است که وزارت نیرو از سال 1368 بیش از دوسوم از دشت اردبیل را ممنوعه اعلام کرده بود؛ رخدادی که سبب نشد در سال 1387 میزان افت سطح سفره‌های آب زیرزمینی به 10 متر نرسد و سرانجام امروز منجر به فرونشست زمین در اطراف روستای آبی بیگلو در خاور دشت اردبیل نشود!
باید پرسید چگونه استانی که فقط یک درصد مساحت ایران را دارد، توانسته است بیش از 4 درصد از کل محصولات کشاورزی مملکت را تولید کند؟
شاید اگر پاسخ این پرسش را یافتیم، بهتر بتوانیم در باره‌ی چرایی نفوذ بیابان‌زایی تا قلب سبلان اظهار نظر کنیم! نه؟

محمد درویش

عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

نوشته های مشابه

13 دیدگاه

  1. سلام.شما چه انتطاری دارید .وقتی منابع نفتی وگازی.چوبی ، جانوری و……. اینطور بی رویه وبدون برنامه ریزی مصرف میشوند،مصرف بیش از حد منابع ابی هم به انها افزوده میشود.چون در تیر رس نگاه نهایتا سود مادی هر چه بیشتر نهفته است.و تازه به این مهم پدیده مهاجرت وفرار مغز ها را که منابع انسانی ارزشمند ما هستند را اضافه کنید،تا درک کنید چه چوب تاراجی به هست ونیست ان زیباترین وطن زده شده است.

    1. به میری:
      متاسفانه راندمان پایین آبیاری در بخش کشاورزی به همراه گسترش سطوح کشاورزی و افزایش تولید به هر قیمتی سبب شده تا چنین فاجعه ای به بار آید.
      تازه نمایندگان مجلس هم تصویب می کنند تا مجوز قانونی به چاه های غیر مجاز داده شود!!!

  2. ممنوع اعلام کردن حفر چاه های جدید یک موضوع و اما عدم نظارت بر برداشت چاه های مجاز و غیرمجاز موجود موضوع دیگری است که بدبختانه همین چاه هایبرقی شده است که دمار از روزگار سفره های زیرزمینی درآورده است. و متاسفانه در بخش کشاورزی به جای افزایش راندمان آبیاری فقط سطح اراضی ملی تصرفی زیاد می کنیم و به قیمت نابودی مراتع و جنگل ها به افتخار افزایش تولید نائل می شویم.

    1. تفکری که بدون لحاظ توان بوم شناختی سرزمین فقط بر طبل افزایش تولید در بخش کشاورزی – آن هم به هر قیمتی – می کوبد، امروز باید پاسخگوی فاجعه ی پیش آمده در اغلب دشت های ایران باشد.
      درود بر هومان عزیز …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا