نشانه‌هایی امیدبخش از توجه بیشتر ایرانیان به محیط زیست

اگر حتا مروری اجمالی بر برخی رخدادها و مناسبت‌های زیست‌محیطی در طول چند ماه آغازین از سال 1387 بیاندازیم، درخواهیم یافت که نوعی عنایت بیشتر و توجه افزون‌تر همراه با علاقه‌‌مندی درخورتر را می‌توان در بین هموطنان نسبت به گرایه‌های محیط زیست مشاهده کرد. برگزاری ده‌ها مناسبت زیست‌محیطی از جمله آیین‌های نکوداشت روز زمین پاک، روز جهانی مقابله با بیابان‌زایی در تهران و اغلب مراکز استان، همایش ضد سد، همایش «چالش‌ها و راهبردهای زیست‌محیطی کلان شهر تهران»، تقدیر از برترین‌های سبز در دنیای اینترنت و رسانه و اعطای جایزه امید، اختصاص برنامه‌ای مشخص و زنده به مرور و تحلیل مهمترین رویدادهای زیست‌محیطی ایران و جهان در رسانه‌ی ملّی، انعکاس چشم‌گیرتر اخبار محیط زیستی در رادیو و تلویزیون دولتی، افزایش شمار خبرنگاران زیست‌محیطی در روزنامه‌های پرشمارگان کشور و به تبع آن، اختصاص فضای بیشتر و مؤثرتر رسانه‌ای به اخبار محیط زیست در جراید و خبرگزاری‌ها، استقبال کم‌نظیر اصحاب وبلاگستان از دو موج سبز اینترنتی با موضوع روز جهانی محیط زیست و نجات تالاب‌ها، حضور پرشمار و کم‌نظیر دانشجویان در دوّمین همایش ملّی روز جهانی محیط زیست در دانشگاه تهران، پژواک شایسته‌ی ساعت زمین در رسانه‌ها، پیروزی مردم ورزنه در دفاع از حرمت سیاه‌کوه، رونق کم‌سابقه‌ی گرین بلاگ و گرین دی در دنیای وبلاگستان، اعلام حمایت 19 تشکل و حزب عمده‌ی سیاسی کشور از آموزه‌های محیط زیست، آغاز به کار خبرگزاری‌های مستقل زیست‌محیطی و سرانجام آغاز فعالیت یا تحرک دوباره‌ی برخی از تشکل‌های علمی و مردم‌نهاد در مشارکت‌های سبز و برگزاری همایش‌ها، سخنرانی‌ها و نمایش مستندهای علمی … همه و همه گواه آن است که به رغم تمامی محدودیت‌ها، فشارها و تنگناهای نفس‌گیر اقتصادی و سیاسی، شأن و اعتبار محیط زیست در بین ایرانیان رو به افزایش است.

نگارنده خود شاهد آن بوده است که چگونه در کانون محیط زیست فرهنگسرای دانشجو، اقشاری از طبقات مختلف مردم، از خانم‌های خانه‌دار و بازنشستگان تا دانشجویان و نوجوانان علاقه‌مند در کنار هم و پا به پای یکدیگر در بیش از 3 ساعت مباحث و جستارهای زیست‌محیطی شرکت کرده و اظهار نظر می‌کردند؛ و یا در جریان پخش و نقد فیلم «گذر شهر بر آب» از فرهاد ورهرام می‌توانی به خوبی این اشتیاق و حس مسئولیت‌شناسی آحاد شهروندان را – از هر طبقه‌ی اجتماعی – در برابر تهدیدهای محیط زیست شهری ببینی و درک کنی.

تجربه‌ی برگزاری سه نشست علمی در مؤسسه تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور در طول یکماه اخیر و بازخوردهای شایسته‌ی آن دلیل دیگری بر این مدعاست.
امید که این نشانه‌های امیدبخش در فضای رسمی و مجازی جامعه‌ی ایرانی همچنان رو به افزایش باشد، آنچنان که بتوانیم برای نخستین بار از حضور کرسی‌هایی در صحن بهارستان و شوراهای شهر و روستا سخن بگوییم که موجودیت صاحبانشان بیش از هر چیز، مدیون گرایه‌ها و برنامه‌ها و شعارهای زیست‌محیطی آنها بوده است تا هر اولویت دیگری.