مهار بیابان‌زایی

برای بررسی معضل آلودگی هوای تهران، چند سال زمان لازم است؟!

شهر تهران دارای آب و هوای متغیر و ناسالمی است. فراوانی ماشین‌های گوناگون متحرک و ثابت که با صرف نفت و بنزین خود اکسیژن هوا را گرفته و به گاز کربنیک تبدیل می‌نماید بر مسئله بدی آب و هوا افزوده است.”
جملات بالا متعلق به یادداشتی در روزنامه اطلاعات است که بیش از 53 سال پیش، یعنی در 28 آبان 1336 نگاشته شده است.
نگرانی‌ای که 9 سال پس از آن منجر به برپایی نخستین سمینار بررسی آلودگی هوای تهران در 15 آذر 1345شد.
منتها از آن سال تاکنون، ظاهراً هنوز دارند بررسی می‌کنند! نمی‌کنند؟

مؤخره:

– روایت ناصر کرمی از 10 اشتباه کمیته اضطرار را هم حتمن بخوانید!

جنگلهای عزیر تا آمدن باران باید بسوزید از دست ما کاری ساخته نیست! – محمد خسروشاهی

محمد درویش

عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

نوشته های مشابه

38 دیدگاه

  1. http://www.parkgolestan.blogfa.com

    درود بر شما
    با عکسهای جدید از اتش سوزی جنگلهای جعفر اباد گرگان به روز هستم .
    اتش سوزی به نزدیکی جنگل سمارو ( سمه رود ) روستای آهنگرمحله ( روستای من ) رسیده.
    از شما بزرگواران که دوستدار محیط زیست و جنگل و … هستید با توجه به اینکه استاندار گلستان فرموده اند که بیایید، از نزدیک ببینید و حتما هتل و … هماهنگ کرده اند ، تشریف بیاورید و خود از نزدیک هم اتشی خاموش کنید و هم بهتر و کارشناسی تر از نزدیک به میزان خسارت و … پی ببرید و مدیران سخت کوش ما رو ! اینقدر زیر نگیرید.
    یا هو …

    1. به ابوطالب ندری:
      به محض دریافت دعوت نامه از استاندار محترم خواهم آمد رفیق! دفعه ی پیش که آمدیم و سه ساعت پشت در اتاق شان منتظر نشستیم و دست آخر خودشان را رونمایی نکردند به ما که نکردند! کردند؟

  2. آلودگی هوای تهران سالی ۲۰ هزار قربانی می ‌گیرد
    تاریخ درج خبر -1389:09:21
    آمار قربانیان آلودگی هوای تهران بیش از کشته ‌های جنگ ۸ ساله با عراق است و هر فرد مقیم تهران، به ‌خاطر آلودگی هوا، ۹ سال زودتر می ‌میرد.
    سایت خبرآنلاین: از آن زمانی که یکی از نمایندگان مجلس گفت سالی ۱۶ هزار نفر بر اثر تنفس هوای آلوده تهران، سوار نعش کش می‌شوند، ۲ سال گذشته، هوا آلوده‌تر شده و روزهای تعطیلی بیشتر، ولی کسی کاری نکرده. اگر کسی هم به‌دنبال اجرای طرح جامع کاهش آلودگی هوای تهران برود، می‌بیند که اصلاً آن طرح به یاد هیچکس نمانده، چه برسد به این‌که اجرا شده باشد.
    حالا دیگر عادی است که ایستگاههای سنجش کیفیت هوا، هر روز اعلام کنند وضعیت از هشدار گذشته و به اضطرار رسیده است. حشمت‌الله بسطامی مدیر روابط عمومی شرکت کنترل کیفیت هوا گفته است، سالی ۹۰ میلیون سال از عمر شهروندان بزرگترین شهر کشور در آلودگی هوا، کم می‌شود. یعنی هر فرد ۹ سال زودتر خواهد مرد اگر در تهران باشد. آمارهای مسئولان شهرداری می ‌گوید آلودگی هوای تهران، تلفاتی بیش از جنگ ۸ ساله ایران و عراق داشته است.

    1. به میری:
      همان طور که پیش تر هم نوشتم: متوسط عمر درگذشتگان تهرانی در سال گذشته به 49 سال و 4 ماه کاهش یافته است! از این فاجعه بارتر چه می خواهید؟!

  3. خب پس با این حساب باید گفت. باش تا صبح دولتش بدمد، که این هنوز از نتایج سفر است. اگر ما 53 سال پیش با ان جمعیت کم تهران وبالطبع مقدار خودروی کمتر، مسکن کمتر که در زمستان وسایل گرما زا استفاده کنند و…..مسئله الودگی هوا داشته ایم. اکنون که وضع ازدحام جمعیت و خودرو به مراتب خیلی بدتر است.و تازه مسئله تحریمها به ان اضافه شده، (تولید بنزین غیر استاندارد ) را 53 سال پیش نداشتیم.داشتیم ?

  4. ما مشاور محیط زیستی شهردار تهران برای نخستین بار زبان به انتقاد از دولت گشوده و سیاستهای ویرانگر عدم آگاهی رسانی به شهروندان و پنهان نگاه داشتن اخبار مربوط به کشنده بودن وضعیت هوایی تهران را به انتقاد گرفته افزود: در چند سال گذشته موضوع آلودگی هوا را امنیتی کرده و آن را اعلام نکرده اند و تمام مدت گفته اند که سیاه نمایی نکنید و الان در حالی این آمارها اعلام می شود که مرگ و میر ناشی از آلودگی هوا می تواند با جانباختگان جنگ هشت ساله قابل مقایسه باشد

  5. بیش از 53 سال پیش !؟
    پس از احساس خطر نه سال طول کشیده تا فکری شروع شود و 53 سال است که فکری نشده …

  6. کاملا موافقم ما از قدیم اینکاره بوده ایم کمتر یک دهه بعد بزرگترین اشتباهات منجر به آلودگی هوا انجام شد گاز کشی به تهران و به جای آن که گاز و گازوییل را در مناطق غیر شهری تبدیل به برق کنند و تمیز به شهر انتقال دهند گاز و گازوییل را به تهران کشیدند و تهران تبدیل شد به یک نیروگاه بزرگ حرارتی که دود بالا می دهد

    1. و البته بزرگترین اشتباه این بود که عملا همه ی تسهیلات را به تهران منتقل کرده و تهران را به مهاجرپذیرترین شهر ایران و خاورمیانه بدل کردند. آن هم بدون برخورداری از یک سیستم حمل و نقل ریلی و همه گیر.
      درود بر آرش حبیبی عزیز.

    1. درسته … باید همه به مصوبه مجمع تشخیص مصلحت نظام گردن نهیم.
      تهران ردپای اکولوژیکی اش مدتهاست که پرشده و طاقت این سرزمین برای تحمل چنین انبوهی از مردمان آزمند و پرمصرف به سرآمده است.
      درود …

  7. پس به عنوان Role Model (نمی تونم معادل فارسی خوبی براش پبدا کنم) موسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشور (و محققین محترم و دوستدار محیط زیست آن، از جمله جناب آقای محمد درویش)اعلام کند که برای جلوگیری از آلودگی تهران به شهر دیگری نقل مکان می کند!
    و نیز سازمان حفاظت محیط زیست کشور و کارشناسان حافظ محیط زیست آن!

    1. به واقعیت درستی اشاره فرمودید …
      یکی از مؤلفه های کاهنده کارایی سرزمین در وطن آن است که فاصله ژرفی بین سلوک رفتاری اغلب ما با سخنان و شعارهای زیبامان وجود دارد!

  8. باور کنید اگر تغییر پایتخت رخ دهد نه تنها شهر زیبا و دوست داشتنی تهران جانی دوباره می گیرد بلکه خطه سرسبز شمال هم (که آخر هر هفته پذیرای خیل عظیمی از تهران نشین های عزیز ولی بی توجه به محیط زیست هست) می تواند نفس راحتی بکشد!

    1. البته نباید برای حل مساله در جایی، مساله ای دیگر در جایی دیگر آفرید!
      حقیقت این است که کفگیر در اغلب سرزمین های ایران به ته دیگ خورده و به دشوار بتوان برای شهری جدید با جمعیتی بیش از یک میلیون نفر محلی را یافت.
      تصورش را بکنید که فقط چند هزار نفر تاکنون به شیراز در تابستان امسال منتقل شده اند و متوسط بهای اجاره خانه در آن دیار چه جهش رعدآسایی کرده است.
      استان های کرمان، آذربایجان شرقی و غربی و اردبیل، سمنان، قم، قزوین، خوزستان، بوشهر، هرمزگان، سیستان و بلوچستان، اصفهان، مرکزی، همدان، یزد، خراسان جنوبی و شمالی و رضوی و … در بحرانی ترین شرایط خود به سر می برند و به شدت با محدودیت منابع آبی یا آلودگی های دیگر مواجه هستند.
      حقیقت این است که کشوری که توان استحصال آب سالانه اش 130 میلیارد متر مکعب است، باید برای مدیریت حداکثر 60 میلیون نفر برنامه ریزی کند و نه بیشتر!
      درود …

  9. و شهری هم که توان گنجایش ؟ نفر را دارد باید برای ؟ نفر برنامه ریزی کند نه بیشتر (یعنی 13 میلیون و 300 نفر همراه با رشد 140 درصدی)
    علامت سوال ها را شما رقمشان را می دانید! من بلد نیستم!
    در حال حاضر ممکن است از روش های اجباری موفق شوند عده ای را از تهران به شهرستان ها خارج کنند (آن هم با تشویق هائی تبعیض آمیز)ولی از جذابیت های تهران برای کاهش ورود به آن چیزی کم نشده است. فکر می کنید آنها پس از مدتی که فرزندانشان به سن درس و مدرسه رسیدند، بر نمی گردند!
    طی همین چند ماه گذشته خیلی از همکاران من که از داشتن امکانات کافی برای تحصیل فرزندانشان و خیلی موارد دیگر ناامید شدند خانواده های خود را به شهرهای تهران (بیشتر)، اصفهان و اهواز و شهرهای دیگر منتقل کردند!
    فکر می کنید اگر کیفیت سوخت هم عالی شود آیا با این جمعیت و رشد آن و با این تعداد خودروها و رشد آن،آلودگی هوا کمتر می شود؟ اگر کم شود چقدر کم می شود؟ مطمئن باشید با عالی کردن سوخت، به یکی دیگر از جذابیت های تهران برای افزایش جمعیتش افزوده می شود و دیگر هیچ! (این بدان معنی نیست که نباید کیفیت سوخت عالی شود، برداشت اشتباه نشه)
    به هر حال دوستداران محیط زیست عزیز لازم است به راه حل اساسی “جابجائی پایتخت” بیشتر توجه نمایند تا به راه حل های کوتاه مدت دیگر!
    شهرهای دیگر ایران هم افزایش جمعیتشان 140 درصدی نیست و می توان شهری مناسب برای این منظور پیدا کرد! (نمی دونم شاید قبلا” صحبت از بروجرد بود اگه اشتباه نکرده باشم)
    و همچنین اصلا” لازم نیست دولت در یک شهر متمرکز گردد.
    با اینترنت و فاکس و غیره دیگه نیازی به تمرکز در یک شهر نیست. همون هیات وزیران در یک شهر جمع باشند کفایت می کنه.(البته به نظر من)البته جلسات هیات دولت هم که در حال حاضر چرخشی است در شهرهای مختلف.
    وزارت نفت می تواند بیاید جنوب و مثل قبل در شهر اهواز متمرکز شود.
    سازمان حفاظت از محیط زیست هم که هر جا برود که صاحبخانه است!

    1. به سیمین:
      یک قانون نانوشته آن است که همه دوست دارند سطح رفاه زندگی و محیطی را که در آن زیست می کنند ارتقا دهند.
      به همین دلیل است که در بین تهران نشین های از ما بهتران، کم نیستند افرادی که بار سفر به دیگر کشورهای جهان را بر خود هموار می کنند. حقیقت این است که کمتر می یابی افرادی را که به موقعیت استقرار خود راضی باشند.
      هیچ از خود پرسیده اید که چرا مردم ساکن در بن، تمایلی به مهاجرت به برلین ندارند؟
      پاسخ ساده است؛ توزیع امکانات در کلان شهرهای آلمان با یکدیگر آنچنان اختلاف معنی داری ندارد.
      ما باید به چنین مسیری حرکت کنیم تا دیگر کسی برای تحصیل فرزندش یا بهره گیری از امکانات بهداشتی بهتر نخواهد تا به تهران بیاید.
      درود …

  10. به نظر می آید تنها راه حل همه معضلات زیست محیطی ایران ، مهاجرت اجباری اهالی این سرزمین به دوردست و قرق 32ساله کل کشورست.

  11. درود آقای درویش
    در مورد نابودی تالاب میقان اراک ، لطفا نگاهی به این مطلب بیاندازید :
    تاریخ نگارش مطلب دوم آبانماه هشتاد و نه است.
    https://ozjafari.blogfa.com/post-380.aspx

    با توجه به اهمیت فوق العاده این تالاب زیبا ، که شانزده درصد پرندگان کشور را در خود جای داده ، اما هیچ برنامه مدونی برای حفظ و نگهداری این منطقه وجود ندارد.

    نگاهی به این تصویر ( که البته مربوط به سال دو هزار و سه می باشد ) نشان می دهد چگونه با احداث جاده تا نیمه های این تالاب ( به بهانه برداشت ماده فوق العاده با ارزش سولفات سدیم ) ، ورود فاضلاب کارخانه ها و شهر به داخل تالاب و هم چنین احداث فرودگاه در نزدیکی این مکان و اخیرا هم متاسفانه تاسیس چند شرکت دیگر برای برداشت بیشتر سولفات سدیم و سایر مواد معدنی از این مطنقه ، به تخریب آن کمک می کنند !

    https://commondatastorage.googleapis.com/static.panoramio.com/photos/original/44913452.jpg

    ***
    ورود خودروها به قلب تالاب !!!
    https://commondatastorage.googleapis.com
    /static.panoramio.com/photos/original/35379275.jpg

    متاسفانه وضعیت این تالاب روز به روز وخیم تر می شود.

    ***
    تالاب میقان با ویژگی‌های اکولوژیک منحصر به فرد و به عنوان یکی از بزرگترین زیستگاه‌های پرندگان مهاجر،یک اکوسیستم ارزشمند و مطرح در سطح جهان است. حضور سالانه بیش از ده هزار (10000)قطعه درنای زیبای خاکستری(Grus grus) توجه بسیاری از علاقه مندان و محققین در گرایش های مختلف علوم زیستی را به این منطقه معطوف می‌کند.

    وجود گونه‌های منحصر به فرد گیاهی از جمله قره داغ(Nitraria scoberi) که بومی منطقه میقان است و نقش مهمی در تثبیت خاک و کاهش غبار منطقه و تلطیف هوای شهراراک دارد، یکی دیگر از ویژگی‌های این منطقه است.

    وجود “پلانگتون آرتمیا” به عنوان تنها جانور آبزی سازگار با شرایط تالاب و همچنین چشم اندازهای بکر موجود در این منطقه، قابلیت آنرا دارد که با رعایت استانداردهای زیست محیطی پذیرای جمع بسیاری از گردشگران و مشتاقان طبیعت باشد

    در برابر این همه زیبایی، به بهانه‌ کسب منفعت بیشتر، سالانه هزاران تن خاک به منظور جاده‌سازی توسط شرکت املاح معدنی ایران وارد تالاب می‌شود و نیز بی‌هیچ قید و نظارت ،فاضلاب شهر اراک به دریاچه سرریز می‌شود.

  12. آیا تصور نمی کنید که اگر سازمانهای مسئول در رابطه با شهر تهران ، بموقع اقدام های لازم را به انجام می رساندندف امروز ما با اینهمه الودگی مواجه نبودیم.
    یکم – ایجاد پالایشگاه در برنامه سوم
    دوم – تامین سوخت استاندارد خودرو
    سوم – جایگزینی موتورهای خودرو با موتورهای کم مصرف و با راندمان بالاتر و کم آلاینده
    چهارم – جلوگیری از رفت و آمد وسائط نقلیه آلاینده (اتوبوسهای د.دزای شرکت واحد)
    پنجم – ایجاد سیستم حمل و نقل عمومی کم آلاینده (البته نه لاک پشتی)
    ششم – گسترش شهر و نوسازی آن مطابق با روشهای علمی (نه ارائه مجوز برای ساختمانهای چندین واحدی در محلاتی که کوچه های آن چهار متر هم نمی شود. تهران نو خ نبیئیان)
    و . . .

    1. جناب ناصر سریر:
      پاسخ تان بی شک مثبت است.
      منتها فکر کنید الان که تهران با انبوهی از مشکلات بهداشتی و ترافیکی جدی مواجه است؛ چنین جاذبه ای دارد و هر روز به جمعیتش شتابان افزوده می شود. وای به حالی که تهران را آن بهشتی می کردیم که شما تصویرش کرده بودید!
      در آن صورت باید می گفتیم:
      یک ایران و یک تهران!
      درود …

    1. یادداشت را خواندم. مطالعه تامل برانگیزی بود. منتها باید یادمان باشد که شهرهای مستقر در کنار دریاچه ها و دریاها، همواره در طول شب و روز از یک جریان باد پایدار برخوردار هستند. (روزها از سمت دریا به خشکی و شبها بالعکس) همین مساله سبب می شود که موقعیت شهرهایی چون شیکاگو و نیویورک بسیار مطلوب باشد و غیر قابل مقایسه با شهرهایی همچون لس آنجلس، تهران و اصفهان.
      درود …

  13. با سلام. آقای درویش ، پیشنهاد آقای کرمی مبنی بر شروع مدارس از شهریور و تعطیلی یکماهه دی ماه در بین دو ترم درسی مدارس ، بسیار عاقلانه و کاربردی است. بقول خودشان هم تعطیلات تابستان تعدیل میشود و هم از شدت آلودگی هوا در دی ماه کاسته میشود. شما که به تریبون و رسانه و… دسترسی دارید، لطفا این پیشنهاد را مرتب تکرار کنید، بلکه آنانکه باید بشنوند، بشنوند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا