مهار بیابان‌زایی

از این خلخالی تا آن خلخالی!

لحظه ی نابی که فقط آن پیرمرد می داند چقدر مزه دارد ... عکس از ایرنا

نمی‌دانم چند نفر از خوانندگان عزیز این سطور از ماجرای جالب اُنس پیرمرد و روباه در یکی از روستاهای اطراف شهرستان خلخال آگاه شده‌اند؟ امّا این را می‌دانم که همه‌ی ما – بی شک – پس از خواندن این حکایت دلنشین و شوق‌برانگیز برای آن پیرمرد و دل دریایی و سلوک صبورانه و پیام پرمهرش دعا کرده و دوام سبزاندیشی‌اش را از مادر زمین و آسمان آبی آرزو می‌کنیم.
پیرمرد در پاسخ به پرسش خبرنگار ایرنا، هموطنانش را به مهربانی با حیات وحش دعوت می‌کند و می‌گوید: تا وقتی که زنده است نخواهد گذاشت این روباه گرسنه از مزرعه‌اش خارج شود. آن هموطن عزیز خلخالی من و تو، چهار سال صبورانه کوشید تا باوری تاریخی را در نهاد آن روباه دیار سبلان تغییر دهد؛ باوری که به روباه‌های دیار من آموخته است: باید از این موجود دوپا دوری کنی! چرا که خطرناک‌تر از آدمی در روی زمین آفریده نشده است.
آری … پیرمرد خلخالی کار بزرگی را انجام داده است و به باور من یکی از قهرمانان واقعی استان اردبیل هم اوست و نه آنهایی که … (بگذریم!).

پیرمرد به روباه نشان داد که می شود به انسان هم اعتماد کرد؛ بیاییم پیمان بندیم که نخواهیم گذاشت تا باور روباه متزلزل شود.

امّا … و امّا از هر چه بگذریم، از این واقعیت نمی‌توان گذشت که 5 سال پس از مرگ صادق خلخالی؛ فردی که قصد داشت تا تخت جمشید و آرامگاه کوروش بزرگ را با خاک یکسان کند، مرد دیگری از آن دیار نشان‌مان داد که سزاوارانه این لیاقت را دارد تا فرزند واقعی کوروش بنامیمش و به احترامش کلاه از سر برداریم … مگر کوروش نگفته بود:
به فهم آب رسیدن و گندم را گرامی داشتن،
این آیین من است.
پس هرکه رونده‌ای را بیازارد
جهان را آزرده است.
او که درختی را بیافکند،
بی اجاق خواهد مرد.
او که آب را بیالاید،
روان خویش را آلوده است.

زنده باشی پیرمرد عزیز خلخالی

و مگر آن پیرمرد خلخالی نشان نداد که به راستی نه تنها اهل آزردن هیچ رونده و جونده‌ای نیست؛ بلکه همراه با کوروش و همگام با آن فرزانه‌ی بسطامی، می‌گوید: آن که در درگاه خداوند به جان ارزد، در نزد من هم به نان ارزد.
هر کس در این سرا درآید
نانش دهید و از ایمانش مپرسید
چه آن کس که به درگاه باری تعالی به جان ارزد
البته بر خوان بوالحسن به نان ارزد

” متن کتیبه سر در خانقاه شیخ ابوالحسن خرقانی ”

مؤخره 1:
این حکایت‌ها را که می‌خوانم، زنده می‌شوم … بال و پر می‌گیرم و از این که ایرانیم به خود می‌بالم. بیاییم همه ی  ما کاری کنیم و رفتاری از خویش بروز دهیم که آیندگان هم به سلوک ما خشنود و با آن به ایرانی بودن‌شان فخر فروشند و سر به آسمان به سایند.
یادمان باشد:
آنان که آفتاب را
به زندگی دیگران می‌بخشند
نمی‌توانند
خود از آن بی‌بهره باشند

مؤخره 2:
از سید جعفر سید اخلاقی عزیز که نخستین بار او بود که مرا متوجه این حکایت پندآموز از همشهری‌های عزیزش کرد، ممنون و قدردانم.

مؤخره 3:
یک هموطن عزیز کردتبار ساکن دیار توس را می‌شناسم که عجیب با روباه‌های سکونتگاهش اُلفت دارد؛ شاید بد نباشد او نیز روزی حکایت خودش را با آن روباه‌ها به مخاطبان دنیای سبزرنگ وبلاگستان هدیه داده و اندکی از شهد احساس نابش را با فارسی‌خوانان مجازی به اشتراک نهد.

مؤخره 4:
گزارش امروز روزنامه سرمایه را در باره پیامدهای قطع 12 هزار درخت بلوط در منطقه حفاظت شده دنا با عنوان: «خسارت دنا، 2/4 میلیارد دلار، جریمه اعلامی یک میلیارد تومان!» بخوانید تا دریابید که چقدر همه می‌کوشند تا طبیعت‌ستیزان خیلی متحمل خسارت ریالی نشوند!

محمد درویش

عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

نوشته های مشابه

16 دیدگاه

  1. من این حکایت را نخوانده و نشنیده بودم ,
    برایم خیلی خواندنی بود.

    و البته طبق معمول از شیطنت های پنهان بین سطور لذت بردم!

  2. درود بر درویش خان شیردل
    ..درویشخان اون مرحوم …هم در خاطراتش به طبیعت اشاره کرده کوه های اطراف قم را روزهای تعطیل می رفته و درختان بادام و پسته کوهی را بخوبی می شناخته
    وقت کردید بخوانید.هر انقلابی به روبسپیر احتیاج داره
    به قول مائوستنگ انقلاب دعوت به مهمانی شام نیست
    ….خودمونیما پشت شما هم معلومه که خوب گرمه اگه کسه دیگری بود؟؟؟؟

  3. «خسارت دنا، ۲/۴ میلیارد دلار، جریمه اعلامی یک میلیارد تومان!»
    ……بقول گیلکان شیرین زبان ائوووووووو برار جان کی داده کی گرفته !
    از یک جیب دولت میاد میره تو یک جیبه دیگه اصل اونه که باشخصی که مسئول مستقیم قطع درختا بود برخورد کرد.راستی چه عشقی می کنند کوره داران ذغال با 12000 درخت بلوط
    به نظرم باید علاوه بر جریمه تریاکی های عزیز و شیربن سخن آنها را مژبور به کاشا و مهم تر از همه داشت 100 درخت کرد تا همه به اجبار به گاز پیکنیکی رو بیاورند هرچند اینکار دور از شان یک تریاکی اصیل است منقل با اخگر های آتشین باقلوا گز سوهان و پشمک
    چای با قوری درون منقل به به

  4. من از این ماجرا خبر نداشتم. چقدر خوشحال شدم. ولی آقای مهندس درویش عزیز هنوز هم تعداد انسانهای بیرحم در این مملکت بسیار زیاده. روز جمعه مجددا”‌ به زندان ارم رفته بودم تا با مدیریت آنجا صحبت کنم … یک گرگ زحمی را گویا درمان کرده و در قفس انداخته بودند که معلوم بود حال و روز خوبی نداشت. 2 جوان با لباس سربازی آمدند شروع کردند سنگ پرتاب کردن به قفس گرگ که حیوان بیچاره از ترس با آن حال و دست بسته مجبور شد از جایش بلند شود. با جوانها برخورد کردم که چرا اینگونه با حیوان رفتار میکنند. گفتند :‌میخواستیم چهره اش را تماشا کنیم گرفته خوابیده. خلاصه.. بگذریم…. هنوز خیلی مانده مردم این مملکت برای طبیعت و مخلوقات دیگر خدا ارزش قائل شوند.

  5. سلام
    از این موضوع لذت بردم و البته از نکته های درچ شده مربوط به کورش کبیر هم برای چندمین بار به همچنین .
    در خصوص درختان بلوط قطع شده و جریمه اخذ شده کافیست یک ضرب و تقسیمی نمائید تا ببینید که هر درخت چقدر برای آقایان ارزش داشته است!!!
    بدرود.

  6. همانهایی که خلخالی را سر کار آوردند همانها هم عزلش کردند خداگناهانش را ببخشد بی معرفت یک ذره انصاف نداشت بنظر من به معنای واقعی کلمه یک کمونیست بود همه را اعدام کرد معتاد آدم کش و…. بعد از گذشت این همه سال بیاییم فکر کنیم

  7. درود بر مردانی که به ایران و ایرانی می بالند و همواره به زردتشت و کوروش تعظیم میکنند
    همیشه ایرانی باشید و ایرانی بمانید
    متشکرم از بیدارگری شما

  8. همیشه برام سخت بوده وقتی میپرسن بچه کجایی میگم خلخال اولین چیزی که میگن اینه از شیخ صادق چه خبر؟اون مرحوم اگه اعدام کرد کشت و کشتار راه انداخت خوب لابد یه کسایی اجازه داده بودن تا هر کاری که دوس داره بکنه وگرنه جسورتر از اون کم نیستن چرا اونا تاحالا نتونستن اینکارو بکنن .به قول دوست عزیز که گفت خودشون سر کارش آوردن و خودشونم عزلش کردن اما به شخصه کارهای دیکتاتورانه ایشونو محکوم میکنم و از تمام مردم عزیز کشورم ایران عذر میخوام این پیرمرد خلخالی فرزند ناخلف ماست اما کم نداریم مردهای مهربانو هنرمندو طبیعت دوستی که معرف خوبی برای شهر همیشه مهربان و مظلوم و محروم که همیشه لگد کوب سیاست این وآن بوده باشند ..

  9. با سلام به آقای مهندس درویش و تشکر از نشر این خبر . مرد خلخالی که ذکر شد ابوی بنده هستند . متاسفانه عده ای نامرد روباه رو از بین بردند و ایشون مدتی بخاطر همین قضیه افسرده شدند . دعا بفرمایید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا