مهار بیابان‌زایی

کتابی که جلاد طبیعت را افشا می‌کند!

ما که تنها گونه‌ای هستیم که ظرفیت فکری برای استدلال داریم، در نسل خود شاهد نابودی بالقوه جنگل‌های به هم‌پیوسته گرمسیری و احتمالاً از بین بردن بیش از 20 درصد گونه‌گونی زیستی روی کره زمین خواهیم بود و ما انسان‌ها مسئول این ویرانی هستیم.

تری لی. اروین (Terry L. Erwin) – زیست شناس مؤسسه Smithsonion, Washington. D.C.

خواندن این کتاب زیبا و تأمل‌برانگیز را به همه‌ توصیه می‌کنم؛ به ویژه آنهایی که مایلند بدانند راز زی‌گونگی طبیعت در چیست و چرا همه‌ی موجودات گیاهی و جانوری در بقای حیات در زمین می‌توانند مؤثر باشند؟
کتابی که دکتر روی ا. گالانت “Roy A. Gallant” در سال 2002 نوشته است (همان نویسنده ای که در سال 1998 داستان شن‌ها را نیز نوشته بود) و خوشبختانه یک زیست‌شناس ایرانی به نام سرکار خانم دکتر دیکرانوهی هواکمیان، زحمت بازگردانی آن را به فارسی متقبل شده‌اند و سرانجام در سال 1387 توسط معاونت آموزش و پژوهش سازمان حفاظت محیط زیست با عنوان “شگفتی‌های تنوع زیستی” منتشر شده است.
آیا می‌دانید تاکنون بیش از 350 هزار گونه سوسک کشف شده است؟ آیا از نقش بی‌مانند این حشرات شش‌پا در بالانس بوم‌شناختی زمین آگاهی دارید؟ آیا می‌دانید سوسک‌ها به تنهایی نیمی از کل حشرات شناخته شده در جهان را تشکیل می‌دهند و از آن شگفت‌آور تر آن که از مجموع 10 تا 100 میلیون گونه زنده‌ای که حدس می‌زنیم در زمین زندگی می‌کنند، زیست‌شناسان همه‌ی کشورهای همه‌ی قاره‌های جهان حتا دو میلیون گونه از این تعداد را هم شناسایی نکرده‌اند!
راستی می‌دانید ما چقدر نمی‌دانیم؟
اگر جواب این پرسش آخری را می‌خواهید بدانید، سری به شگفتی‌های تنوع زیستی بزنید.
همچنین در این کتاب درخواهید یافت که این مردم کدام منطقه از جهان هستند که تاکنون سبب از بین رفتن و انقراض کامل بیش از دو هزار پرنده شده‌اند؟ مردمی که شاید بتوان به آنها لقب جلاد طبیعت را داد!

محمد درویش

عضو هیئت علمی مؤسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور

نوشته های مشابه

80 دیدگاه

    1. به محمد سوزنچی:
      کتاب از انتشارات سازمان حفاظت محیط زیست است؛ بنابراین باید در واحدهای فروش این سازمان در سراسر کشور یافت شود.
      درود …

  1. واکنش اداره بنادر و دریانوردی استان مازندران به خبر همشهری
    تخریب باغ گیاه‌شناسی با مجوز مسئولان انجام شد
    تخریب باغ گیاه‌شناسی با مجوز مسئولان انجام شد
    محیط زیست > گیاهان – به‌دنبال انتشار خبری با عنوان «تخریب قدیمی‌ترین باغ گیاه‌شناسی کشور» در تاریخ نهم آبان ماه اداره کل بنادر و دریانوردی استان مازندران پاسخی ارسال کرد که متن کامل آن درپی می‌آید:

    علی‌رغم ادعای رئیس محترم مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی مازندران این اقدام اداره کل بدون هماهنگی مقامات اجرایی استان صورت نگرفته و همانگونه که رئیس محترم مرکز تحقیقات… اذعان داشته‌اند این اقدام مسبوق به بیش از 8 سال سابقه مکاتبات و جلسات مستمر بوده و براساس نظر مسئولان ملی و استانی گزینه احداث راه دسترسی بندر به کمربندی شهر از بخشی از قسمت شرقی باغ مزبور [آشنایی با باغ گیاه‌شناسی] به‌دلیل عدم وجود گونه‌های نادر گیاهی مورد تأیید قرار گرفته است، بنابراین برخلاف ادعای مشارالیه اولا هیچ‌یک از گونه‌های نادر گیاهی مورد تخریب قرار نگرفته و ثانیا دقیقا اقدامات اداره کل براساس توافقات و صورتجلساتی که به امضای مسئولان ذیربط استان و شهرستان رسیده صورت گرفته است. لازم به توضیح است که پس از قریب به 9 سال مکاتبه و مذاکره فیمابین مسئولان ذی‌صلاح ملی و استانی، جلسه‌ای در تاریخ 25/7/1389 برگزار و طی آن مقرر گردید مسئولان باغ حداکثر ظرف مدت 10 روز نسبت به تحویل آن بخش از باغ (مطابق نقشه‌ای که پس از چندین مرحله اصلاح و تجدیدنظر برای جلوگیری از هرگونه آسیب احتمالی به گونه‌های نادر گیاهی تهیه و ابلاغ گردیده بود) اقدام نمایند که متأسفانه علی‌رغم مفاد توافقات به‌عمل آمده، از تحویل خودداری گردید. لذا مجددا اعلام می‌گردد که راه دسترسی مزبور از بخشی از باغ که چند دستگاه منازل سازمانی کارکنان مرکز تحقیقات در آن قرار داشته و نیز قسمتی از حاشیه جنوب شرقی باغ که فاقد گونه‌های نادر گیاهی است عبور نموده و بخشی از راه مزبور نیز از تملک اراضی و املاک اشخاص حقیقی مجاور باغ احداث خواهد شد.

    بدیهی است احداث این راه به‌عنوان یک پروژه ضروری برای رهایی شهروندان از معضلات ترافیکی شهرستان نوشهر به‌عنوان یک شهر ساحلی دارای جاذبه‌های فراوان گردشگری، از دغدغه‌های اصلی مردم محترم و مسئولان محترم شهرستان نوشهر بوده و تعیین گزینه مذکور با به‌کارگیری مشاوران ذی‌صلاح و صاحب‌نام در امر راهسازی و با رعایت کامل مسائل زیست‌محیطی و اخذ نظر مسئولان مرکز تحقیقات در سطح استان و کشور صورت گرفته است که در صورت ضرورت سوابق امر قابل ارائه می‌باشد.»

  2. خسته نباشی دکتر سلاجقه
    خدا قوت!!

    عجب چرچیلیه این پیران ویسه دکتر چشم آبی ما دکتر همت علی بیک!!
    یاد دارید که این جناب قصد قطع دست متجاوزان را داشت!!

    بابا تو دیگه کی هستی

    کاردینال ریشیلو هم میگه دست مریزاد

  3. اشکار عزیز:
    اگر واقعاً مساله به همین سادگی بوده که آقایان در بندرگاه نوشهر ادعا کرده اند؛ پس چرا دادستان نوشهر حکم توقف عملیات را داده و چرا وزیر جهاد کشاورزی و معاون تحقیقاتی اش به وزیر کشور شکایت کرده اند؟!
    یعنی آنها از خودشان شکایت کرده اند! نه؟
    درود …

  4. بعضی ها به این خیال بودند که طرح شکست خورده خدوج دام از جنگل را دوباره علم کنند تا برای همیشه دست بهره برداران باز شود.

    اخوی تنها خوری شرط مردانگی نیست.
    این سفره پهن شده برای همه دوستان

    1. نذری را ول کن رفیق …
      جواب پرسش مرا بده!
      آیا می دانی این کدام ملت است که مسئول انقراض دو هزار گونه پرنده در جهان شناخته شده است؟
      ناسلامتی فکر کنم سوال در حیطه تخصص توست! نیست؟

  5. بین خودمان باشه ولی محوطه باغ کرج جان می دهد برای علم کردن دیگ های نذری
    چوب خشک هم که فراوان است ( البته از برخی از آقایانی هم که چوب خشک بودن خود را ثابت کرده اند می توانید استفاده نمائید. )

    برای وجین کردن بهتر است در بهار 50 بره خریده که تا پائیز چریده و پروار شوند . اسم این کا را نیز بگذارید طرح خودکفایی باغ گیاه شناسی کرج در راستای صدور دام زنده

  6. درویش خان از سال 1600 میلادی حدود گمان کنم 400 گونه و زیرگونه پرنده نابود شده باشند نه 4000 گونه
    اکنون در جهان تعداد 8500 کونه پرنده وجود دارد.
    در جزایر اقیانوس آرام و هند Sub fosileهایی از پرندگان پیدا شده که پیش از رده بندی علمی اروپائیان توسط اقوام بومی شکار و نابود شده اند بیشتر این گونه ها به دلیل نداشتن دشمن قادر به پرواز نبوده اند

  7. ولی اگر در باغ بره آوردید مواظب آن آبدارچی واحد خودتان باشید که خیلی شیشه خورده دارد و هرچمد روز یک بار یک بره را مانند شغال خفه کرده و می خورد.

  8. داستان سلطان و شبان را که به یاد دارید.
    برخی از آن دکتر های زورکی سازمان شما جان می دهند برای گوسفند چرانی
    کار عار نیست.

    هرکسی کو دور ماند از اصل خویش باز جوید روزگار وصل خویش

  9. هرچند پس از مدتی این نوچوپانان هم پاچه درمالیده و پاردم ساییده شده و به اسم ساختن آلونک ، کمکمک باغ را تصاحب می کنند.

  10. بقول هم شهری های گلک زبان ما: برار جان اووووووووووووو

    دو هزار تا هم زیاد است چه رسد به چهار هزارتا

  11. شما را به چشمان آبی آسمانی دکتر پرهمت سوگند چند نفر از اشخاص آن گلستان ارم برای چوبداری مناسب هستند.

    کار چه عیبی دارد یکی در تگزاس گاوچران می شود یکی هم در ایران چوپان

  12. باور کردنش برای من دشوار است !

    در سال های اخیر با بررسی های ژنتیکی ثابت شده بسیاری از گونه هایی که گذارش نابودی انها انتشار یافته درواقع زیرگونه های یک گونه بوده اند .

    منظور از این مردم را نمی دانم اما در جزایر اقیانوس آرام و هاوایی و میوزلند بومیان مائوری و در اقیانوس هند و اطلس دریانوردان اروپایی مسبب انقراض پرندگان بومی بوده اند.

  13. حالا نابود شده اند به فدای سر کریستف کلمب

    حسین آقا الان در ولایت دارد نذری نوش جان می کند

  14. اصلا حاجی جون این مهندس درویش راه نمیدهد .
    بیا یک گله 3000 راسی گوسفند شبانه در باغشان ول کنیم به اسم طرح افزایش بهره وری دام و خودکفایی گوشت قرمز.
    از بندری ها چی کم داریم.

    اصلا نمی دانم الان چرا هی می خواهم بع بع کنم حاجی جون.

    باور کن بع بع من به گاو و خر هیچکس صدمه ای نمی زند

  15. ما الان منتظر نذری هستیم در این هوای ملس بارانی مهندس درویش در خال ورق زدن کتاب است .

    حرمت امامزتده به متولی ان است وقتی پردیسان خودش می گوید بیایید تالاب ارژن و میانکاله جاده بزنید صفا سیتی عشق است ان وقت این مهنوس ما پی دلیل نابود شدن 4 تا پرنده است!

  16. جزایر پولینزی و میکرونزی در اقیانوس آرام جنوبی قرار دارد.

    یکی از جزایری که بیشترین کاهش و نابودی فون و فلور را داشته جزیره ایستر است که تمام پوشش جنگلی خود را از دست داده و به چمنزاری یک دست تبدیل شده.

    هاییتی در کارائیب فقط 1درصد جنگل برایش مانده درحالیکه 60 سال پیش 40 درصد جنگل داشت.

  17. سلام اقای درویش . تمنا دارم نام اصلی کتاب را به حروف لاتین برای من بنویسید.با عرض پوزش فراوان بخاطر زحمتی که متقبل میشوید. در شهر من کتابخانه فارسی وجود ندارد .و من بناچار باید از کتابخانه المانی استفاده کنم و باید به کتابدار اسم اصلی کتاب را بگویم ، تا ان را پیدا کند. خیلی ممنون. موفق باشید.

  18. اگر دکتر سلاجقه پیشنهاد جان نثار را درباره پرورش گوسفند در باغ گیاه شناسی کرج بخوانند بسیار خوشحال می شوند.
    منبعد هرصبح کره تازه ای که توسط مشک گرفته شده را مشاور اعظم در بشقابی مسی ( ظروف مسی خوبی دارد کرمان ) به حظور مبارک تقدیم می نماید.

    یک مقداری از باغ را هم می سوزانیم تا خاک قوت بگیرد و گندم می کاریم چون نان تازه با تنور هیزمی بسیار اعلا می شود.
    به تدریج اداره شما هم خودکفا خواهد شد

  19. آقای میری
    یکی از بهترین پژوهش ها درباره طبیعت خاورمیانه راآلمانی ها انجام داده اند.
    موزه تاریخ طبیعی وین هم نمونه های بسیار جالبی دارد.
    ایا می توانید درباره ببر خزر Panthera tigris virgata و شیر آسیاییPhanthera leo Persica تحقیق نمائید که چه نمونه هایی دارند؟

    باغ وحش هامبورگ تا اواسط دهه 1950 یک قلاده ییر حزر داشت

  20. هرمیری ساکن کدام شهر کشور صدراعظم آهنین می باشید سرزمین راین ، جنگل سیاه و نیچه و بتهون و فلاسفه قرن هجدهم چون گوته

  21. هر میری هرچند اتریشی ها و آلمانی ها ( بویژه پروسی ها ) دیرتر از انگلیسی ها و فرانسویان جای پای خود را در خاورمیانه بازکردند ولی از اواسط قرن نوزدهم به دلیل نزدیکی ترکان عثمانی با امپراتوری آلمان و اتریش طبیعیدانان زیادی در خاورمیانه عربی پژوهش کردند و نمونه هایی از گور سوری و خرس سوری حمع آوری کردند که اکنون در دنیا نابود شده اند .

  22. اقای درویش
    فکر کردید فقط خودتون به خاطر بدی هوا تعطیل میشین!

    اخبار خوزستان اعلام کرد مدارس و ادارات بعضی از شهرهای خوزستان فردا تعطیله!
    به خاطر گرد و خاک!

    1. به سیمین:
      همین است دیگر!
      وقتی هوا ساکن باشد، آلودگی و وارونگی رخ می دهد و اگر باد بوزد، ریزگردها مهمان ما خواهند شد. باید بسیار مواظب باشید، زیرا شاخص آلودگی در زمان ریزگردها به بالای 240 (PSI) می رسد که بسیار خطرناک است. کافی است در نظر داشته باشید که روز جمعه که بازی لیگ در تهران تعطیل شد، شاخص آلودگی 154 بود!
      درود …

  23. با سلام خدمت شما
    ضمن احترام و ارزوی موفقیت برای جنابعالی، ابراهیم محمدی هستم ساکن بهبهان. شدیدا به مباحث زیست محیطی علاقمند بوده و به هر ترتیب سعی در انعکاس نظرات و اخبار مربوطه می نمایم. از طریق یکی از دوستان با جنابعالی اشنا شدم اگر امکان پذیرباشد برای تبادل اطلاعات شماره تماسی از شما داشته باشم جای خوشوقتی است. چون چندان با اینترنت سروکار ندارم.
    شماره تماس اینجانب: 09163326504
    با تشکر و امتنان

  24. مهندس جون از بالا شروع کن به خوندن بحثها
    میبینی یکی دنبال نذریه یکی هم دنبال پرنده های منقرض شده.
    پرنده ها که تقریبا تکلیفش مشخص شد.
    اشکار جون نذریه چی شد؟

  25. سوزن جان
    هی می خواهیم بحث را به انحراف بکشانیم نمی شود.
    این مهندس فساد ناپذیر است!

    همدان چه خبر ؟
    انگشت پیچ و شیره سفید خوب سراغ داری؟

    1. بیا … این هم نمونه اش!
      نذری را بی خیال شد، حالا اومد سراغ شیره سفید!!
      خدا تا صبح به خیر بگذرونه …
      مثلاً فکر کن الان یکی از خوانندگان کرمانی بیاد اینجا، اونوقت باید ازش چی بپرسه؟!!

  26. به به به به

    ژنس خوب ؟ خوشم باشه
    نه من با کرمانی های سبزه نمکین درمورد زیره و انواع ادویه و کلمپه صحبت می کنم.

    می خواهید دکتر سلاجقه و پبران ویسه را به جان من بیاندازید؟

  27. درویش خان شیره سفید نوعی شیره انگور عمل اورده و سوغات همدان است که در آن گمان کنم سفبده تحی مرغ می زنند.

    بیایید از همان گوسفندها صحبت کنیم

  28. همدان سر جاشه خوشبختانه چون ما محیط زیست درست و حسابی نداریم عملا مشکلی هم نداریم.
    اما در مورد شیره و انگشت پیچ اگه خواستی مهندس شمارمو داره.
    در مورد نظر سیمین در جایی بودیم بحث سر ذرات ریزگرد بود که میگفتند یکی از کارشناسان بررسی کرده و به این نتیجه رسیده که این ریزگردها از منطقه تالاب هورالعظیم بلند شده چون میدونید که حدود 50 درصد تالاب را خشک کرده اند.
    نمیدونم درسته یا نه ولی امکانش هست. نظر شما چیه؟

    1. به محمد سوزنچی:
      حدست درسته، البته تالاب هورالعظیم بیش از 90 درصدش خشک شده و اینک تبدیل به یک چشمه تولید گرد و خاک شده است.
      در این باره می توانی به یادداشت های زیر سری بزنی:
      https://mohammaddarvish.com/archives/5231
      https://mohammaddarvish.com/archives/4994
      https://mohammaddarvish.com/archives/4167
      https://mohammaddarvish.com/archives/4044

  29. میگم خوبه اون متن طولانی ای که آقای اشکار اون بالا نوشتند “کپی پیست” بوده فکرشو بکنید اگر خودشون تایپ می کردند چی میشد؟
    سیمین باند چیه؟ نفهیمدم

  30. البته این 50 درصدی که گفتم مال 1384 بود که تونستم با همراهی یک اکیپ نظامی کل منطقه هور را از مرز تا اسکله های نفتی و.. ببینم. ای کاش نمیدیدم. واقعا روششون خشکاندن بود.
    از لینکهاتونم ممنونم

  31. سوزن جان
    تصاویر بارش غبار عربی را در ساحل خزر از دوم فروردین امسال تا ماه گذشته در ایرن و همین مهاربیابان زایی ندوست داشتنی منتشر کرده ام.
    ورود غبار به خزر و گذر از کوه های البرز نشانه چه چیز می تواند باشد.

    از تالاب آق گل همدان و منطقه نشر چه خبر؟

    خان گورمز زیستگاه بسته ای است که کل و بز خوبی دارد

  32. تا حالا شد 55 دیدگاه

    ممد درویش مارو دیونه خودت کردی مرد!

    اگه درویش و هومان خان و کاکو مجتبی را در بلندر بیاندازند و در قالب شاغلام بریزند همان ابرمرد نیچه پدیدار می شود.

  33. درویش خان

    گیرم مور را خشک کرده اند تا راحت تر مرز را کنترل کنند( جاجی این رو من نگفتم حاج سوزنچی کفت پس سروقت من نیا) آیا اگر دشمنی قصد ورود به این ناحیه را داشته باشد در یک محیط تالابی منترل و عقب راندن و زمین کوب کردنش راحت تر نمی باشد ؟

  34. خوب حالا ما هنروفرهنگ وخردش رو می توانیم تصور کنیم اما با گوهر اونم از جنس نامدارش چکار کنیم ؟

    گوهر! گوهر!!

  35. نمی دونم اشکار جون بیشتر توضیح بده
    ولی تالاب آق گل که تموم شد. بقیه هم خوبن سلام میرسونن.
    مندس جون یه پیشنهاد توپ به دکتر آخانی و دیگر کارشناسان بگویید برای بررسی مشکل سفری به هورالعظیم داشته باشند. البته با مدیریت خودشون اونقت برگشتن بگن چی دیدند.
    نمیدونم شما اونجا رفتی یا نه.
    ولی اگه دسترسی به نقشه هوایی دارید برید بررسی کنید.
    شما تو گفتگوتون گفتید که حق آبه تالاب را بدهند درست میشه.
    ولی من که اونجا بودم دیدم با یک برنامه مدیریت شده توسط سازمان……. آب شور زه کش های منطقه را به تالاب هدایت کرده بودند و با یک سیستم مناطق 10 یا 20 هکتاری را با دایک بندی تقسیم و آبرا داخلشون روان میکردند وقتی پر میشد در را بسته و تالاب پر ولی با مدیریت کنترل شده انجام میشد.
    از همه جالب تر سازمان محیط زیست اجازه ورود به منطقه نداشت.
    شما تا آخرش بخون.
    یک سر نخ دیگه برید پروژه ملی زهکشی مناقه سوسنگرد و هویزه را بررسی کنید بر اساس فاز بندی منظورم را خواهید گرفت.
    فقط مواظب شتره و فیله باشید.

    1. به محمد سوزنچی:
      اتفاقاً دکتر آخانی در آن منطقه تحقیق کرده است که یکی از لینکهایم که اشاره کردم به نتایج تحقیق ایشان پرداخته است و منشا تالابی ریزگردهای تهران را تایید می کند.
      درود …

  36. ماشالله سواد جغرافی و تاریخ آقای اشکار علاوه بر رشته تخصصی شان که احتمالا” در زمینه محیط زیست است عالی است. لهجه های مختلفی رو هم صحبت می کنند که من هنوز نفهمیدم ایشون کجائی هستند و خلاصه استعداد بالائی دارند
    فقط دیکته شون کمی ضعیفه!
    موفق و پیروز باشند

  37. بنوعی تالاب شده اگوی حضرات

    از یک طرف آب کارون را برای پسته کاران یزدی می برند از این طرف زمین ها را نمکزدایی می کنند از طرف دیگر کشت و صنعت های نی شکر را به حال نیمه تعطیل درمی آورند.

    در تالاب شادگان شرکت نفت با همیاری باند ارزیابان حرفه ایی چندین ده هکتار از اراضی تالاب را مالک شد.

    این حرف هایی که درباره سلجوق و چش آبی و بره می زنم از روی دلخوشی نیست، از روی درده

    باور نمی کنید با یکی از همین حضرات دکتری که باعث و بانی واگذاری مقداری از منطقه شادگان به شرکت نفت بود صخبت می کردم ما ها رو در ندانشگاه مسخره می کرد به نفهمی!!

    حاجی جون تو هم باکتو پر کن تو هم حق داری مثل ماها عیال واری خرج داری

    من حاظرم در خارج غاز بچرونم ولی محلل و ج ا ک ش مثل خضرات نشم.

    دعا کن شرمو کم کنم در خارج با ساز و اقاره کسی منتظر من نیست ولی … همون ولی مهمه

  38. سلام مهندس
    عکس روی این کتابه چه هیجان انگیزناکه
    از کجا میشه خریدش ؟
    در مورد حشرات هم هس؟

  39. اون سنجاقک زیبا چش یادتونه استاد جان؟
    هنوز هر چن وخت یه بار دسک تاپ ایمیج منه!عاشقشم

    1. به وبگرد:
      آرش جان برای خرید کتاب می توانی به سازمان حفاظت محیط زیست مراجعه کنی و یا با خانم دکتر توسلی تماس بگیری تا شاید با پیک بتواند برایت بفرستد:
      09124942685
      درود …

  40. سلام دوستان من دنبال کتاب و مطلب در مورد ریزگرد میکردم برای پروژه میخوام
    اگه کسی کتابی میشناسه یا مطلبی معرفی کنه این هم ایمیل بندهeli.na71@yahoo.com
    با تشکر

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا